Publikacje

Diagnostyka choroby Pageta kości obejmuje badanie scyntygraficzne, mające na celu lokalizację ognisk patologicznych oraz zajęcie czaszki, badanie radiologiczne dla określenia typowych zmian oraz badania biochemiczne gospodarki wapniowofosforanowej i metabolizmu kostnego. Badania histopatologiczne nie mają znaczenia dla postawienia rozpoznawaniu tej choroby, są jednak konieczne w przypadku podejrzenia transformacji nowotworowej w obrębie ogniska. Leczenie choroby Pageta obejmuje dwa zagadnienia: terapię krótkoterminową, której celem jest szybkie zmniejszenie dolegliwości bólowych lub objawów neurologicznych oraz terapię długoterminową ocenianej zmniejszeniem aktywności metabolicznej tkanki kostnej; jej celem jest zmniejszenie ryzyka wystąpienia deformacji, złamań i wtórnych zmian zwyrodnienionych, bólu oraz nowotworzenia. Największą skuteczność w tym zakresie przypisuje się bisfosfonianom, a w szczególności rizedronianowi, pamidronianowi i zolendronianowi.

Przerzuty nowotworów często umiejscawiają się w kręgosłupie. Powodują dokuczliwe bóle i grożą uciskiem rdzenia lub korzeni. Tylko wczesne leczenie operacyjne może zapobiec uszkodzeniu elementów nerwowych. Najmniejsze objawy neurologiczną są bezwzględnym wskazaniem do szybkiej interwencji operacyjnej. Ponadto wskazaniem do leczenia operacyjnego są złamanie kręgu, niszczenie tylnej ściany trzonu i nasady łuku. Sposób leczenia operacyjnego zależy od umiejscowienia przerzutu. W części szyjnej zawsze stosuje się dojście przednie. Wybór dojścia w części piersiowej i lędźwiowej zależy nie tylko od lokalizacji przerzutu w kręgu, ale również od rodzaju nowotworu. W nowotworach rokujących krótkie przeżycie można odbarczyć rdzeń lub korzenie z dojścia tylnego. Natomiast przerzuty raka piersi należy usuwać z dojścia przedniego.

Przerzuty guzów do kości długich stanowią powszechny problem leczniczy. Rozpoznanie patologii nowotworowej dotyczy umiejscowienia ogniska pierwotnego i liczby przerzutów obwodowych w układzie kostnym. Diagnostyka obrazowa, zróżnicowana zależnie od wskazań jest niezwykle pomocną w ustaleniu rozpoznania. Postępowanie lecznicze zmierzać winno do usunięcia ogniska pierwotnego guza, ustalenia rozpoznania utkania komórkowego, a następnie identyfikacji przerzutów do kości. Praktycznie częstym jest pierwotne rozpoznanie przerzutu, a następnie poszukiwanie ogniska pierwotnego. Taktyka postępowania operacyjnego w przerzutach nowotworowych do kości długich dotyczy elementu biologicznegio dotyczącego sunięcia przerzutu w całości, oraz elementu mechanicznego, czyli zabezpieczenia kości długiej przed złamaniem lub zespolenie złamania patologicznego. Rozwiązania techniczne zależą od miejscowych warunków i umiejscowienia przerzutów. Dotyczyć mogą protezoplastyk stawów, stabilizacji śródszpikowej odmiennych typów i wypełnienia ogniska ubytku cementem akrylowym.

W oparciu o ponad 35-letnie doświadczenie przedstawiono szczegółową charakterystykę przerzutów nowotworów do kości u 515 chorych leczonych w Klinice. Ustalono taktykę rozpoznawania przerzutów i wykrywania ogniska pierwotnego. Podkreślono zalety skrupulatnie przeprowadzonego wywiadu oraz wyzyskania wyników badań przedmiotowych i radiologicznych. Istotne spostrzeżenia zawarto w końcowych wnioskach.

Wśród chorych na nowotwory złośliwe przerzuty do kości stanowią duże ryzyko wystąpienia powikłań kostnych, które istotnie obniżają ich jakość życia. Powodują ból, objawy ucisku rdzenia lub korzeni. Są przyczyną złamań patologicznych i hiperkalcemii. Zaczną większość, bo 70-80% przerzutów do kości stanowią przerzuty raka piersi i gruczołu krokowego. Leczenie miejscowe przerzutów skojarzone jest zwykle z leczeniem systemowym. Rekomendowanym sposobem paliatywnego leczenia przerzutów powodujących dolegliwości bólowe jest napromienianie 8Gy x1. Teleradioterapia w ponad 75% powoduje zmniejszenie lub ustąpienie bólu. Radykalne napromienianie frakcjonowane do dawki 40-50 Gy pozwala w 60-80% uzyskać remineralizację kości w ciągu 4-8 tygodni od zakończenia napromieniania. Ogromną rolę w leczeniu wspomagającym przerzutów do kości odgrywają bisfosfoniany, które w istotny sposób zmniejszają ryzyko powikłań powodowanych obecnością przerzutów w układzie szkieletowym. Są skuteczne w leczeniu przerzutów zarówno osteolitycznych jak i mieszanych i osteoblastycznych zwłaszcza w przebiegu raka piersi i gruczołu krokowego.

Podstawową metodą leczenia przerzutów do kości, w tym do kręgosłupa, jest radioterapia łączona z chemiobądź hormonoterapią w zależności od rodzaju nowotworu oraz bisfosfonianami. Radioterapia znosi lub łagodzi bóle u blisko 70%-80% chorych. Jednak 10%-20% pacjentów z przerzutami do kości wymaga leczenia operacyjnego . Wskazaniami do interwencji chirurgicznej przy przerzutach do kręgosłupa są złamanie kręgu, niestabilność kręgosłupa oraz utrzymujące się bóle mimo radioterapii . Sposób operacji zależy od umiejscowienia przerzutu. Jeśli lokalizuje się on w trzonie to należy usunąć trzon, a ubytek wypełnia się przeszczepem kostnym lub protezą kręgu, stabilizując kręgosłup płytką umocowaną do dwóch sąsiednich kręgów.

Rak jelita grubego należy do jednego z najczęstszych nowotworów złośliwych w Polsce i zajmuje obecnie drugie miejsce u obu płci pod względem częstości zachorowań. Odmienne objawy kliniczne, struktura zachorowań a także różne podejście diagnostyczne i terapeutyczne spowodowały podział raków jelita grubego ze względu na umiejscowienie na nowotwory odbytnicy oraz bliższej części jelita grubego czyli kątnicy i okrężnicy [1,2]. Rak odbytnicy stanowi ok. 50% wszystkich raków jelita grubego, na raka esicy przypada 20% zachorowań, pozostałe 30% występuje w kątnicy i okrężnicy, przy czym w ciągu ostatnich lat zwiększa się odsetek nowotworów w prawej części jelita grubego [3-5]. Rak kątnicy i okrężnicy daje późne objawy kliniczne, pozostaje poza zasięgiem palca badającego oraz rektoskopu.

Leczenie chorób żył w okresie okołoporodowym często postrzegane jest jako problem drugorzędowy. Urodzenie zdrowego dziecka jest wartością najważniejszą, lecz nie może powodować zaniechania leczenia patologii żylnej. Zakrzepica żył głębokich i związany z nią zator tętnicy płucnej jest częstą przyczyną zgonów w oddziałach położniczych. Jest to najważniejszy powód,dlaczego choroby żył muszą być traktowane z należytą uwagą. Dodatkowym argumentem przemawiającym za koniecznością leczenia chorób żył w ciąży są późne następstwa chorób żył.Pojawiająca się w ciąży przewlekła niewydolność żylna może być powodem bardzo poważnych powikłań w późniejszym okresie. Na tym etapie leczenie utrwalonych obrzęków, czy owrzodzeń żylnych jest bardzo trudne i może w szczególnych przypadkach wymagać amputacji kończyny. Celem pracy była prezentacja współczesnych poglądów na temat leczenia kobiet w ciąży z towarzyszącymi chorobami układu żylnego kończyn dolnych w oparciu o bazę piśmiennictwa MEDLINE. W pracy autorzy przedstawiają poglądy licznych badaczy na temat przyczyn pojawienia się patologii w układzie żylnym w okresie okołoporodowym, sposobów leczenia przewlekłej niewydolności żylnej, zakrzepicy zarówno żył powierzchownych, jak i głębokich. Zwracają uwagę na trudności diagnostyczne, a także przedstawiają metody prowadzenia wtórnej profilaktyki zakrzepicy żył głębokich.